Paragrafi 23
Nam si quis minorem gloriae fructum putat ex Graecis versibus percipi quam ex Latinis, vehementer errat, propterea quod Graeca leguntur in omnibus fere gentibus, Latina suis finibus exiguis sane continentur. Qua re, si res eae quas gessimus orbis terrae regionibus definiuntur, cupere debemus, quo hominum nostrorum tela pervenerint, eodem gloriam famamque penetrare, quod cum ipsis populis de quorum rebus scribitur haec ampla sunt, tum eis certe qui de vita gloriae causa dimicant hoc maximum et periculorum incitamentum est et laborum.
- Nam si quis minorem gloriae fructum putat ex Graecis versibus percipi quam ex Latinis,
vehementer errat,
- propterea quod Graeca leguntur in omnibus fere gentibus,
- Latina suis finibus exiguis sane continentur.
- Qua re, si res eae
- quas gessimus
- orbis terrae regionibus definiuntur,
cupere debemus
- quo hominum nostrorum tela pervenerint,
eodem gloriam famamque penetrare,
- quod cum ipsis populis
- de quorum rebus scribitur
- haec ampla sunt,
- tum eis certe
- qui de vita gloriae causa dimicant
- hoc maximum et periculorum incitamentum est et laborum.
Se poi qualcuno opina che dalla poesia greca si ricavi minor gloria che non dalla latina, si sbaglia di grosso, in quanto il greco si legge in quasi tutti i paesi, mentre il latino è chiuso entro i propri confini piuttosto limitati. Di conseguenza, se le imprese da noi compiute hanno per limiti i confini stessi del mondo, dobbiamo desiderare che, laddove siano giunte le armi dei nostri eserciti, lì riesca a penetrare la fama e la gloria, dal momento che, come queste opere sono motivo di onore per gli stessi popoli delle cui imprese si scrive, tanto più esse sono il più grande stimolo ai pericoli e alle fatiche per coloro che combattono per la gloria mettendo a rischio la vita.