Namen in de Pro Archia

 Naam

Functies en vita

Genoemd in paragraaf

 Lucius Accius

170-86 v.Chr.; beroemde dichter van tragedies; cliens van Decimus Brutus; Cicero citeert vaak uit Accius’ werken; de beroemde versregel oderint dum metuant (‘laat ze me haten, als ze me maar vrezen’) is uit zijn werk Atreus afkomstig

27

 Alexander de Grote

356-323 v.Chr.; Macedonische koning en veldheer; beroemde veroveraar en stichter van het Hellenistische Rijk; in Rome vaak aangehaald als model voor veel politici, o.a. door Caesar en Pompeius

24

 Decimus Junius Brutus Callaicus

180-113 v.Chr.; consul in 138 v.Chr.; patronus van de dichter Accius

27

 Lucius Julius Caesar

 

134-87 v.Chr.; consul in 90 v.Chr.; censor 89 v.Chr.; neef van de latere dictator Julius Caesar; werd door Marius in de burgeroorlog vermoord

11

 Gaius Papirius Carbo Arvina

2de/1ste eeuw v.Chr.; volkstribuun, stelde samen met M. Plautius Silvanus  de Lex Plautia Papiria over het Romeinse burgerrecht na de Bondgenotenoorlog voor

7

 Marcus Porcius Cato

?-92 v.Chr.; overleed op jonge leeftijd voordat hij een grote politieke carrière kon maken; vader van Cato Uticensis (de beroemde tegenstander van Caesar)

6

 Marcus Porcius Cato de Oudere (Censorius)

234-149 v.Chr.; consul 195 v.Chr.; censor 184 v.Chr.; kwam als plebejer (homo novus) de Romeinse politiek binnen; beroemd voor zijn strenge ethische opvattingen en cultureel conservatisme; uitstekende redenaar wiens redevoeringen Cicero zeer bewonderde

16

 Quintus Lutatius Catulus

155-92 v.Chr.; consul 102 v.Chr.; veldheer samen met Marius tegen de Cimbri; later tegenstander van Marius in de burgeroorlog; zelf ook een beroemde dichter en redenaar

5

 Quintus Lutatius Catulus Capitolinus

121-61 v.Chr.; consul 78 v.Chr.

6

 Quintus Tullius Cicero

102-43 v.Chr.; broer van Cicero; in het jaar 62 v.Chr. praetor; in deze functie voorzitter van de rechtbank waar het proces tegen Archias gevoerd werd; deelde met Cicero de liefde voor literatuur en filosofie

 Appius Claudius Pulcher

129-76 v.Chr.; consul 79 v.Chr.; legde als praetor 89 v.Chr. registers voor het opschrijven van de nieuwe Romeinse burgers aan; vader van de beruchte Clodius, Cicero’s grootste tegenstander in de jaren 50

9

 Lucius Licinius Crassus

140-91 v.Chr.; consul 95 v.Chr.; censor 92 v.Chr.; Cicero’s door hem geliefde leermeester (en een van de twee hoofdsprekers in De oratore); overleed kort voor de uitbraak van de bondgenotenoorlog (zie de aanroerende beschrijving van zijn laatste dagen in Cicero’s De oratore 3.1-7)

6

 Publius Licinius Crassus

?-87 v.Chr.; consul 97 v.Chr.; censor in 89 v.Chr.; vader van Crassus die met Caesar en Pompeius het eerste triumviraat vormde

11

 Marcus Livius Drusus

122-91 v.Chr.; volkstribuun 91 v.Chr.; zeer bewonderd door Cicero wegens zijn politiek talent en houding; Cicero’s huis op de Palatijn stond op de plek waar eerder het huis van Drusus had gestaan

6

 Quintus Ennius

239-169 v.Chr.; belangrijkste epische dichter in Rome vóór Vergilius; zijn Annales werden in Cicero’s tijd door iedereen op school gelezen; verkreeg het Romeinse burgerschap wegens zijn verdiensten als dichter; werd in de graftombe van de Scipiones aan de Via Appia begraven

18, 22, 27

 Marcus Fulvius Nobilior

3de/2de eeuw v.Chr.; consul 189 v.Chr.; in dat jaar grote militaire overwinning in Macedonië; belangrijke patronus van Ennius (die door hem tot Romeins burger gemaakt werd); stichtte de Tempel van Hercules en de Muzen in Rome

22

 Lucius Furius Philus

2de eeuw v.Chr.; consul 136 v.Chr.; tijdgenoot van Scipio Aemilianus en diens vriend

16

 Publius Gabinius Capito

2de/1ste eeuw v.Chr.; praetor 89 v.Chr.

9

 Grattius

1ste eeuw v.Chr.; aanklager van Archias, verder niet bekend

8, 12

 Homerus

8ste eeuw v.Chr. (?); beroemdste Griekse dichter; in de tijd van Cicero al lang onderwerp van geleerde studies en commentaren

19, 24

 Hortensii

beroemde familie, waaruit onder andere de Quintus Hortensius Hortalus (114-50 v.Chr.), Cicero grootste rivaal als topredenaar van die tijd, voortkwam

6

 Gaius Laelius

182-129 v.Chr. ca.; consul 140 v.Chr.; vriend van Scipio Aemilianus; liefhebber van de Griekse literatuur; hoofdspreker in Cicero’s dialoog De amicitia

16

 Lucius Cornelius Lentulus

2de/1ste eeuw v.Chr.; praetor 89 v.Chr.

9

 Luculli:

 a) Lucius Licinius Lucullus

 

 

 

 b) Marcus Terentius Varro Lucullus

 

118-57 v.Chr.; consul 74 v.Chr.; patronus van Archias; beroemde veldheer o.a. in de oorlog tegen Mithridates (later in deze functie door Pompeius vervangen)

 

116-56 v.Chr.; broer van Lucius; consul 73 v.Chr., patronus van Archias; getuige in de rechtszaak; zwager van Cicero

5, 6, 11, 21

 Marcus Claudius Marcellus

270-208 v.Chr.; maar liefst vijf keer consul (222, 215, 214, 210, en 208  v.Chr.); veroveraar van Syracuse in 212 v.Chr.; bracht rijke oorlogsbuit (o.a. Griekse kunstschatten) van daar naar Rome

22

 Gaius Marius

157-86 v.Chr.; beroemde veldheer, o.a. tijdens de oorlog tegen de Cimbri en Teutones; maar liefst zeven keer consul (107, 104 t/m 100 en 86 v.Chr.); aanhanger van de populares; vocht op het eind van zijn leven een bloederige burgeroorlog tegen Sulla

5, 19, 20

 Maximi

mannen met de naam Maximus die voorkomen in de Annales van Ennius, in het bijzonder Quintus Fabius Maximus Cunctator (280-203 v.Chr., vijf keer consul in 233, 228, 215, 214, en 209 v.Chr.), die in 216 v.Chr. Hannibal weerstond door juist niet tegen hem te vechten

22

 Quintus Caecilius Metellus Numidicus

155-91 v.Chr.; consul 109 v.Chr.; veldheer in de oorlog tegen de Numidische koning Jugurtha (later door Marius vervangen); daarom de eervolle bijnaam Numidicus

6

 Quintus Caecilius Metellus Pius

128-63 v.Chr.; zoon van Metellus Numidicus; consul 80 v.Chr.; aanhanger van Sulla in de burgeroorlog; als praetor verantwoordelijk voor het opnemen van Archias’ naam in de burgerlijst

6, 7, 9, 26

 Octavii

invloedrijke familie, waaronder Gnaeus Octavius (consul 87 v.Chr.)

6

 Gaius Papius

1ste eeuw v.Chr.; volkstribuun 65 v.Chr.; wetgever van de Lex Papia de peregrinis, waarmee mensen die zich onterecht het Romeinse burgerrecht hadden toegeëigend aangeklaagd konden worden

10

 Lucius Plotius

2de/1ste eeuw v.Chr.; dichter die o.a. de Mithridatische Oorlogen verheerlijkte; gewaardeerd door Marius; oprichter van de eerste retoricaschool in Latijnse taal in Rome

20

 Gnaeus Pompeius Magnus

106-48 v.Chr.; beroemde veldheer, lid van het eerste driemanschap met Caesar en Crassus vanaf 60 v.Chr.; later tegenstander van Caesar in de burgeroorlog van 49/48 v.Chr.; in de speech niet genoemd, maar als tegenstander van Lucullus en vriend van Cicero een soort grijze eminentie in de achtergrond van de zaak

 Quintus Roscius (Comoedus)

126-62 v.Chr.; beroemde toneelspeler in met name komedies; geliefd door Cicero, die hem vaak als voorbeeld aanhaalt en (waarschijnlijk in 76 v.Chr.) in een rechtszaak verdedigde (Pro Roscio comoedo)

17

 Marcus Aemilius Scaurus

159-89 v.Chr.; consul 115 en 107 v.Chr.; schreef als eerste Romeinse politicus een autobiografie (De vita sua)

6, 9

P. Cornelius Scipio Africanus 236-183 v.Chr; consul 205 v.Chr.; overwinnaar van Hannibal in de Tweede Punische Oorlog; zijn daden worden door de Ennius in de Annales geprezen. 22

 P. Cornelius Scipio Africanus Aemilianus

185-129 v.Chr.; kleinzoon van Scipio Africanus (de overwinnaar op Hannibal); consul 147 en 134 v.Chr.; beroemdste veldheer in de Derde Punische Oorlog; hij en zijn vriendenkring waren beroemd voor hun filhellenisme (zij koesterden Griekse welsprekendheid en literatuur); Cicero verheerlijkt hem o.a. als spreker van De re publica en als Laelius’ ideale vriend in De amicitia

16

 Marcus Plautius Silvanus

 

2de/1ste eeuw v.Chr.; volkstribuun; stelde samen met C. Papirius Carbo de Lex Plautia Papiria over het Romeinse burgerrecht na de Bondgenotenoorlog voor

7

 Lucius Cornelius Sulla Felix

138-78 v.Chr.; consul 88 v.Chr.; beroemde veldheer; als optimatische politicus tegenstander van Marius, tegen wie hij een bloederige burgeroorlog voerde; dictator 82-80 v.Chr.; liet door proscriptie veel van zijn tegenstanders vermoorden

25

 Themistocles

524-459 v.Chr.; Atheens staatsman, vocht bij Marathon (490 v.Chr.) en werd de beroemdste Atheense politicus tijdens en na de tweede Perzische invasie in Griekenland

20

 Theophanes uit Mytilene

1ste eeuw v.Chr.; politicus en historiograaf; vriend van Pompeius; ging met hem op veldtocht tegen Mithridates en schreef hierover later een lovend geschiedwerk

24

Annegien Theunissen, Christoph Pieper en Cornelis van Tilburg